тчочолаовов1

04.03.2023 04:29 •  Қазақ тiлi

Ертеде хайуандар жылдың басы болуға таласыпты. Сонда жылқы: - Адам менің күшімді пайдаланады, сүтімді ішеді, қылыма дейін арқан, жіп еседі.
Жыл басы мен боламын, - дейді.
Түйе:
- Мен сен көтере алмайтын ауырды көтеріп, алыс жерлерге барамын. Аш болдым
деп, арпа, сұлы сұрамаймын. Су табылмаса, шөлде де жүре беремін. Жыл басы болу
маған лайық.
Сиыр айтады:
- Адам егін ексе, менімен егеді, сүтімді ішеді, құрт-май жасайды, жыл басы болу
маған лайық.
Қой айтады:
- Адам жүнімді алып, киіз басады, киім тігеді, арқан еседі. Сүтімнен құрт-май алады.
Ит айтады:
- Мен болмасам, сендерді не ұрлап, не қасқыр жеп тауысар еді.
Тауық айтады:
- Мен болмасам, кісі ерте жұмысына бармай, ұйықтап қалар еді.
Тышқан не айтарын білмей тұрады да, қулық ойлап, жиылғандарға айтады:
- Бұл таластан ешнәрсе өнбес, жылды кім бұрын көрсе, сол жыл басы болсын.
Өзгелері тышқанның сөзін қостайды. Біраздан соң тышқан жорғалап, түйенің
өркешіне шығып отырады.
Сонан соң жылды бәрінен бұрын тышқан көріп, хабар беріп, жыл басы болыпты.
Түйе бойына сеніп құр қалыпты, мәтінен жалпы есімдері теріп жазыңыз.​