Лях1

14.02.2023 14:00 •  Қазақ тiлi

По данному тексту выполнить 5 заданий
1. Мәтінен сын есімдерді теріп жазыңыз.
2. Әдепті, сыйлас, қайырымды сөздерінің әрқайсысына бірнеше сөз тіркесін құраңыз.
3. Мәтінде берілген мақал-мәтелдердің түсініктемесін беріңіз.
4. Әдепті, сыйлас, қайырымды сөздерінің синонимдік, антонимдік қатарын беріңіз.
5. Мәтінді тірек ете отырып, жастарға үлгі тұтатын әріптесіңіз туралы әңгімелеңіз. Әңгімеңізді төмендегі сұрақтарға сәйкес құрыңыз.

Әдептілік, сыйластық, қайырымдылық - өмір негізі.
Әдеп сөзі-қазақ тілінде арап тілінен енген сөздердің бірі. Әдеп дегеніміз- адамдар арасындағы қарым-қатынаста сыпайы болу, жұмсақ сөйлеу және оқыс қылықтардан аулақ болу. Әдеп сөзінің мағыналық ауқымы өте кең. Ол –адамның тұла бойындағы барлық жағымды қасиеттердің бірлігі. Мысалы, кішіпейіл, адал, сабырлы, ұқыпты, жауапты, сенімді, талапты, сыпайы, қамқор, т.б.
Бала жастайынан жағымды қасиеттерді отбасынан, қоршаған ортасынан, ең бастысы халының ата-дәстүрінен бойына сіңіреді. «Ата-бабаңның жолын қу», «Атасы жақсы болса-ұлы көргенді.Анасы жақсы болса, қызы-көргенді», «Ата сыйласаң алдыңа келер», «Көпті сыйлағаның- өзіңді сыйлағаның»,-деген халық дана сөздері атадан балаға берілетін тәрбие көздері. Осындай өмірдің негізі болып саналатын әдептілікпен тәрбиеленсе, яғни үлкенді сыйлап, мейірім танытып, қайырымды бола білсе, сонда ғана өзінің көздеген биігіне, жетістігіне жете алады.
Тарихта әлемді дүрліктерген әйгілердің, атақтылардың өмірін сараптаған кезде, әуелі оларды әдеп тұрғыснан қараймыз. Олардың әрқайсысы тарихта жақсы атымен ғана келешек ұрпаққа үлгі-өнеге болған. Істеген қайырымдылық, қамқорлық істері олар туралы кез келген деректерден көре аламыз.